Madde 165

"Yat?r?m" ve "i?letme" kelimeleri, birer Bat?l? ?st?laht?r. Yat?r?m kelimesine gelince; bunun manas?, mal?n kendi kendine kar getirmesidir ve bu da onu faize vermektir. ??letme kelimesine gelince; bunun manas?, kar getirmesi için mal?n sanayide veya ziraatta veya ticarette i?letilmesidir.

Bu mefhuma binaen her türlü yat?r?m yasakt?r. Çünkü bu, bir faizdir ve faiz ise haramd?r. Yabanc? yat?r?m?n belirtilmesi ise ister z?mmi isterse Müslüman olsun harbi bir kimse ile faizle i?tigal etmenin haram olmas? hükmünün benimsenmesinden dolay?d?r. Bu da Allahuteala'n?n ?u kavlinin genel olmas?ndan dolay?d?r: وَحَرَّمَ الرِّبَا "Ribây? (faizi) haram k?lm??t?r." ?öyle ki bu ayeti tahsis edecek herhangi sahih bir nass varit olmam??t?r. Dolay?s?yla genel olarak kal?r. ?u hadis bu ayeti tahsis etmektedir denilmez: لاَ رِبًا بَيْنَ الْمُسْلِمِينَ وَأَهْلُ الْحَرْبِ فِي دَارِ الْحَرْبِ "Dâr-ul harpte Müslümanlar ile ehl-il harp aras?nda faiz yoktur." Böyle denilmez: Çünkü bu, zay?f bir hadistir. Zira bu hadis, Mekhul taraf?ndan yap?lm?? bir mürseldir. E?-?âfî, el-Umm'de bu hadisin sabit olmad???n? ve içerisinde hüccet olmad???n? söylemi?tir. ?bn-u Muflih ise meçhul bir haber oldu?unu söylemi?tir… Dolay?s?yla ne faizin helal k?l?nmas? ne de ayetin tahsis edilmesi için uygun de?ildir. Dolay?s?yla ayet genel olarak kal?r ve yabanc? mallar?n yat?r?m? aynen Müslüman ve z?mmi tebaan?n sahip oldu?u mallar?n yat?r?m? gibi haram olur. Çünkü bu, bir faizdir ve faiz ise haramd?r.

Yabanc? mallar?n i?letilmesine gelince; bu haramd?r. Çünkü bu, [الوسيلة إلى الحرام حرام] "Harama vesile olan ?ey haramd?r" kaidesi gere?i harama götüren bir durumdur. Tahrim içinse zann? galip yeterlidir. O halde yabanc? mallar?n i?letilmesi kesin olarak harama ula?t?rd???nda nas?l olur? Somut vak?alar ve do?rulu?u kesin bilgiler bir ülkede yabanc? mallar?n i?letilmesinin kafirlerin nüfuzunu o ülkeye yayman?n arac? oldu?unu göstermi?tir. Onlar?n nüfuzunu ülkeye yaymak ise haramd?r.

Ayr?cal?klara gelince; bu, Bat?l? bir ?st?laht?r ve iki manas? vard?r: Birincisi: Yabanc? bir devletin ?slam Devleti'ne dayatmas? olmas? itibar?yla di?er devletler d???nda bu devlete ?slam Devleti'nde belirli haklar verilmesidir. Bu da zaman?nda ?ngiltere ve Fransa'n?n M?s?r'da ayr?cal?klara sahip olmas? gibi ?slam Devleti'nin zay?fken 19. as?rda verdi?i ayr?cal?klarda oldu?u gibi yabanc? tebaan?n ?slam kanununa göre de?il de kendi ülkelerinin kanununa göre yarg?lanmalar? ve devletin yabanc?lar üzerinde otoritesinin olmamas?d?r. Bu anlamda bu ayr?cal?klar ?u iki yönden haramd?r: Birincisi: Bu, ?slam Devleti'nin egemenli?ini yok saymak ve kafir devletlere ?slam beldesi üzerinde otorite vermektir. Bu ise kesinlikle haramd?r. ?kincisi: Bu, ?slam hükmünün ?slam beldelerindeki gayrimüslimlere tatbik edilmesini men etmekte ve küfür hükmünün tatbik edilmesini sa?lamaktad?r. Bu da kesinlikle haramd?r. Bundan dolay? bu manadaki ayr?cal?klar men edilir. Ayr?cal?klar?n ikinci manas?na gelince; ayr?cal???n getirildi?i ki?inin d???ndaki ki?ilerin men edilmesi ?art?yla herhangi mubah bir i?e izin verilmesidir. Yabanc? için olsun yada olmas?n ayn? ?ekilde bu da haramd?r. Çünkü bütün mubahlar, herkes için mubaht?r. Dolay?s?yla mubah?n bir ki?iye tahsis edilmesi ve ba?kalar?n?n bundan men edilmesi mubah? insanlara haram k?lmakt?r. Devletin, bir mubahtan en güzel ?ekilde faydalan?lmas?na imkan verecek bir üslupla onu düzenlemeye hakk? oldu?u do?rudur. Ancak bu düzenlemenin mubah? bir kimseye haram k?lmas? do?ru de?ildir. Böylece yabanc? olsun yada olmas?n bu anlamda ayr?cal?klar verilmesi de haramd?r. Sadece yabanc? belirtilmi?tir: Çünkü ona ayr?cal?k verilmesi, zarara yol açar. Çünkü bu, petrol ayr?cal?klar?nda oldu?u gibi onun ülkeye hakim olmas?na yol açar.