Madde 181

Bu madde, siyaset için bir tan?md?r. Bu tan?m ise tüm insanlar için genel bir tan?md?r. Zira bu, aslen siyasetin vak?as? için bir vas?ft?r. Dolay?s?yla bu, akl?n, do?rulu?un, sultan?n ve tüm insanlar nezdinde farkl?l?k arz etmeyip ayn? manada vak?as? olan benzeri manalar?n tan?m? gibidir. Çünkü bunlar?n vak?as? herkesçe idrak edilmi? olup sadece hükümlerinde ihtilaf etmektedirler. Bunun da ötesinde bu, siyasetin i?leri gütmek anlam?na gelen Sâse, Yesûsu, Siyâseten maddesinde geçen lügat manas?d?r. Nitekim Kamus-ul Muhit'te ?öyle geçmi?tir: "Tebaay? bir siyasetle siyaset ettim. Yani ona emrettim ve onu nehyettim." Bu ise tebaan?n i?lerini emirler ve nehiyler ile gütmektir. Ayr?ca yöneticinin i?i, yöneticinin muhasebe edilmesi ve Müslümanlar?n maslahatlar?na önem verilmesi hakk?nda varit olan hadislerin toplam?ndan da bu tan?m istinbat edilir. Mesela Sallallahu Aleyhi ve Sellem'in ?u kavli: مَا مِنْ عَبْدٍ يَسْتَرْعِيهِ اللهُ رَعِيَّةً فَلَمْ يُحِطْهَا بِنُصْحِهِ إِلاَّ لِمْ يَجِدْ رَائِحَةَ الْجَنَّةِ "Allah'?n bir tebaaya çoban k?l?p onu nasihati ile ku?atmayan hiçbir kimse yoktur ki cennetin kokusunu alm?? olsun." Ve ?u kavli: مَا مِنْ وَالٍ يَلِي رَعِيَّةً مِنْ الْمُسْلِمِينَ فَيَمُوتُ وَهُوَ غَاشٌّ لَهُمْ إِلا حَرَّمَ اللَّهُ عَلَيْهِ الْجَنَّةَ "Müslümanlar?n çobanl???n? üstlenen hiçbir vali yoktur ki onlar? aldatt??? halde ölüp de Allah cenneti ona haram k?lm?? olmas?n." Ve ?u kavli: سَتَكُونُ أُمَرَاءُ. فَتَعْرِفُونَ وَتُنْكِرُونَ. فَمَنْ عَرَفَ بَرِئَ. وَمَنْ أَنْكَرَ سَلِمَ. وَلَكِنْ مَنْ رَضِيَ وَتَابَعَ" قَالُوا: أَفَلاَ نُقَاتِلُهُمْ؟ قَالَ: لاَ. مَا صَلّوْا "Yöneticiler olacakt?r. Onlar? tan?yacaks?n?z ve reddedeceksiniz. Her kim onlar? tan?rsa beri olur. Her kim onlara kar?? ç?karsa selamette olur. Ancak her kim raz? olur ve tabii olursa (o ba?ka)! Dediler ki: "Onlarla sava?mayal?m m??"Dedi ki: Salat? ikame ettikleri (?slam ile yönettikleri) sürece, hay?r! Ve ?u kavli: وَمَنْ أَصْبَحَ وَهَمُّهُ غَيْرُ اللهِ فَلَيْسَ مِنَ اللهِ فِي شَيْءٍ، وَمَنْ لَمْ يَهْتَمَّ لِلْمُسْلِمِينَ فَلَيْسَ مِنْهُمْ "Her kim Allah'tan ba?ka bir ?eyi dert edinerek sabahlarsa Allah kat?nda hiçbir de?eri yoktur. Her kim de Müslümanlar?n (i?ine) önem vermezse onlardan de?ildir." Ve Cerir ?bn-u Abdullah'tan ?öyle dedi?i rivayet edildi: بَايَعْتُ رَسُولَ اللهِ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ عَلَى: إِقَامِ الصَّلاةِ، وَإِيتَاءِ الزَّكَاةِ، وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ "Salah? k?lmak, zekat? vermek ve her Müslümana nasihat etmek üzere Resulullah [Sallallahu Aleyhi ve Sellem]'e biat ettim." Ve ?öyle dedi?i rivayet edildi: أَتَيْتُ النَّبِيَّ صَلَّى اللهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمْ قُلْتُ: أُبَايِعُكَ عَلَى الإِسْلامِ، فَشَرَطَ عَلَيَّ: وَالنُّصْحِ لِكُلِّ مُسْلِمٍ "Nebi [Sallallahu Aleyhi ve Sellem]'e gelerek ?öyle dedim: "?slam üzere sana biat edece?im. Bunun üzerine bana her Müslümana nasihat etmeyi ?art ko?tu." ?ster yöneticinin yönetimi devralmas? ister ümmetin yöneticiyi muhasebe etmesi ister Müslümanlar?n birbirlerinin maslahatlar?na önem vermesi ve onlara nasihat etmesi ile ilgili olsun bu hadislerin hepsinden siyasetin tan?m?n?n ümmetin i?lerini gütmek oldu?u istinbat edilir. Dolay?s?yla bu maddede yap?lan siyasetin tan?m?, ?eri delillerden istinbat edilen ?eri bir tan?m olur.